Кулланучыларга файдалы киңәшләр

Җавап гади: кулланучы буларак үз хокукларыңны яклау.

Закон нәрсә ди?

Россиядә кулланучылар һәм сатучылар (башкаручылар, җитештерүчеләр) арасындагы мөнәсәбәтләрне җайга сала торган төп документ — «кулланучылар хокукларын яклау турында» РФ Законы (№ 2300‑I 07.02.1992).

Ул гарантияли:

-гомеренә һәм сәламәтлегенә куркыныч тудырмый торган куркынычсыз товарга (хезмәт күрсәтүгә) хокук;
- товар, аның составы, җитештерүчесе, яраклылык сроклары турында тулы һәм дөрес мәгълүмат алу хокукы;
-күрсәтелгән характеристикаларга туры килә торган сыйфатлы товарга хокук;
-кимчелекләр ачыкланганда зыянны каплау хокукы;
- тиешле сыйфатлы товарны 14 көн эчендә алмаштыру яисә кире кайтару хокукы (әгәр искәрмәләр исемлегенә кермәсә);
-мораль зыянны компенсацияләү һәм срокларны бозган өчен неустойка түләтү хокукы.

Типик ситуацияләр:

1. Дефектлы товар

Әгәр дә сез никахны гарантия срогы (яисә яраклылык срогы) эчендә тапсагыз, сез хокуклы:

• шундый ук товарга алыштыруны таләп итәргә;
• ташлама яки акчаны кире кайтаруны сорарга;
• сатучы хисабына ремонт ясарга кирәк.

Нишләргә?

• Ике нөсхәдә язма дәгъва языгыз.
• Чек (яки сатып алуны раслый торган башка документ) кушыгыз.
• Дәгъваны сатучыга имза куеп тапшырыгыз (сезнең нөсхәдә кабул итү турында тамга булырга тиеш).

2. Мәгълүмат бирмәү

Әгәр төргәктә состав, яраклылык срогы яки җитештерүченең мәгълүматлары булмаса, бу хокук бозу. Сез:

• сатып алудан баш тартырга;
• сатучыдан аңлатма таләп итәргә;
• Роспотребнадзорга шикаять бирергә булдыра аласыз.

3. Хезмәтләрне көчләп тагу

Мәсәлән, телефонны сатып алганда сезгә "йөкләнешкә" иминиятләштерү саталар. Бу законсыз! Сез хаклы:

• түләүгә кадәр өстәмә хезмәт күрсәтүдән баш тартырга;
• әгәр хезмәт өчен түләнгән булса, акчаны кире кайтаруны таләп итәргә.
• Яклау сорап кая мөрәҗәгать итәргә?
• Сатучы/башкаручы-беренче адым. Еш кына проблема урында хәл ителә.
• Кулланучылар хокукларын яклау җәмгыяте — дәгъвалар һәм суд дәгъвалары төзүдә ярдәм итү.
• Суд - әгәр башка ысуллар ярдәм итмәгән булса. Закон буенча, кулланучы мондый эшләр буенча дәүләт пошлинасын түләми.

Файдалы киңәшләр

• Чекларны һәм гарантия талоннарын саклагыз. Алар — сезнең төп дәлилегез.
• Хокук бозуларны теркәгез. Дефектларны фотога төшерегез, сөйләшүләрне язып алыгыз (әгәр бу закон тарафыннан тыелмаган булса).
• Сатып алыр алдыннан бәяләмәләрне өйрәнегез. Бу намуссыз сатучылардан качарга ярдәм итәчәк.
• Искәрмәләрне белегез. Кайбер товарлар (мәсәлән, дарулар, парфюмерия, эчке кием) тиешле сыйфатта кайтарылырга тиеш түгел.

Нәтиҗә

Кулланучылар хокукларын яклау - өстенлек түгел, ә сезнең законлы хокукыгыз. Аны якларга курыкмагыз: дөрес гамәлләр һәм законны белү акчаны кайтарырга, товарны алмаштырырга яки компенсация алырга ярдәм итәчәк. Исегездә тотыгыз: Мәгълүматлы кулланучы-ул ышанычлы кулланучы!

ТР дәүләт алкоголь инспекциясенең Яр Чаллы территориаль органы